Moda tasarımcısıyım dizayn ettiğim giysilerin ve aksesuarlarının başkaları tarafından kopyalanmaması için neler yapmalıyım patent alabilir miyim ?

İlk önce şunu belirtmek gerekir ki, belirli ürünler üzerinde uygulanabilen tasarımlar Endüstriyel Tasarım tescili ile korunabilir, patent koruması sadece buluşlar için geçerlidir. Dolayısıyla "tasarımları patentlemek" yerine "tasarımlar için endüstriyel tasarım tescili" yapmak deyimini kullanmamız gerekiyor.

Bu yazımızda endüstriyel tasarımların tescil edilmesi ile ilgili temel konular ele alınmaktadır. Bu temel konuların en başında bir tasarımın "endüstriyel tasarım korumasından" faydalanabilmesi için hangi özelliklere sahip olması gerekir? sorusuna cevap aranmasıdır.

A) TASARIMDA ARANAN ŞARTLAR

Bir tasarım için endüstriyel tasarım başvurusu yapılabilmesi için bazı şartlar vardır. Aşağıda bu şartların en önemlilerinden bahsedilmektedir.

 

 Yeni mi?
 Ayırt edici özelliği var mı?
 Ürün üzerine uygulanabilir mi?

 

 YENİLİK 

Bir tasarımın yeni sayılmasındaki temel prensip şudur: "Bir tasarımın aynısı başvuru tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise o tasarım yeni kabul edilir. Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılıklar gösteriyorlarsa aynı kabul edilir."

Kamuya sunmadan ne anlamalıyız? "Kamuya sunma, sergileme, satış gibi yollarla piyasaya sürme, kullanma, tarif, yayım tanıtım veya benzer amaçlı faaliyetleri kapsar. Üçüncü şahıslara yapılan ve açıkça veya zımnen gizlilik niteliği taşıdığı anlaşılan açıklamalar kamuya sunmanın kapsamı dışındadır."

 AYIRT EDİCİ ÖZELLİK

 Her yeni olan tasarım için endüstriyel tasarım tescil başvurusu yapılamaz. Sözkonusu tasarımın aynı zamanda ayırt edici özelliğe sahip olması gerekir. Ayırt edici özelliğin tarifi, "Tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile herhangi bir tasarımın böyle bir kullanıcıda yarattığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık olması" şeklinde yapılabilir. Burada üzerinde durulması gereken kritik terim "belirgin bir farklılık" terimidir. Yani yeni olduğunu iddia ettiğimiz tasarım ile önceki tasarımlar arasında belirgin bir fark olması gerekir.

Ayırt edici nitelik değerlendirilirken, karşılaştırılan tasarımların farklılıklarından çok ortak özellikleri üzerinde durulur ve dikkate alınır. Aynı zamanda tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu göz önüne alınır.

TASARIMIN ÜRÜN ÜZERİNE UYGULANABİLİR OLMASI

Bir tasarım için Endüstriyel Tasarım tescil başvurusu yapmak istiyorsak, bu tasarımın bir endüstriyel ürün üzerine uygulanabilir olması gerekmektedir.Endüstriyel tasarım tescili için kabul edilmiş uluslar arası Locarno sınıflandırması ile endüstriyel tasarımların hangi ürünler üzerinde uygulanabileceği belirlenmiştir.

Aşağıda bağlantı adresi verilen sayfamızda sözkonusu ürün sınıflarının listesi verilmiştir.

www.meslekpatent.com/cokca-sorulan-sorular/endustriyel-tasarim-/164-hangi-urunler-endustriyel-tasarim-olarak-tescil-edilebilir.html

B) TASARIM TESCİL MALİYETLERİ

Endüstriyel Tasarım tescilinde 3 ayrı ücret vardır. Birincisi tasarım başvuru ücreti, ikincisi tasarım yayın ücreti, üçüncüsü de patent vekili ücreti. Başvuru ücreti ve yayın ücreti resmi harçlardır ve doğrudan Türk Patent Enstitüsüne ödenir. Patent vekili ücreti ise tasarım dosyasını hazırlayan patent şirketine ödenir.

Aynı başvuruda aynı kategorideki birden fazla ürün için tasarım başvurusu yapılabilir. Buna çoklu tasarım başvurusu denmektedir. Yani diyelim ki gömlek tasarımları yapıyorsunuz, aynı tasarım başvurusu içinde 4 ayrı gömlek için koruma talep edebilirsiniz.

Başvuru ücreti 1nci tasarım için 100 TL, 2nci, 3ncü ve sonraki tasarımlar için 40 TL dir.

Yayın ücreti 1 adet siyah beyaz resim için 20 TL, 1 adet renkli resim için 40 TL dir.

Örnek 1 : 3 lü tasarım başvurusu

 

 Bu tasarım başvurusunda 3 adet ayrı tasarım vardır. Resimler siyah beyaz olarak yayınlanmıştır. Birinci tasarımın başvuru ücreti 100 TL, sonrakilerin 40 TLdir. Yayın siyah beyaz olduğu için resim başına yayın ücreti 20 TL dir.

Başvuru ücreti = 100 TL + 2 x 40 TL = 180 TL

Yayın ücreti = 3 x 20 TL = 60 TL

Toplam resmi harç = 180 + 60 = 240 TL

Örnek 2 : 6'lı tasarım başvurusu

 

 Bu tasarım başvurusunda 6 adet ayrı tasarım vardır. Resimler renkli olarak yayınlanmıştır. Birinci tasarımın başvuru ücreti 100 TL, sonrakilerin 40 TLdir. Yayın renkli olduğu için resim başına yayın ücreti 40 TL dir.

Başvuru ücreti = 100 TL + 5 x 40 TL = 300 TL

Yayın ücreti = 6 x 40TL = 240 TL

Toplam resmi harç = 300 + 240= 540 TL

 

C) TASARIM TESCİLİ NE KADAR SÜREDE SONUÇLANIR, SÜREÇLER NELERDİR?

Türk Patent Enstitüsü'ne yapılan tasarım tescil başvuruları 4 ana süreçten geçer.

1- Tasarım dosyasının şeklen incelenmesi

2- Sicile kayıt

3- İlan edilmesi. Yayın süresi 6 aydır.

4-(Varsa) yayına itirazların değerlendirilmesi

5-Tasarım Tescil belgesinin verilmesi

Tüm bu süreçler 9-12 aylık süre içinde tamamlanır. Tasarım başvurusunun erken sonuçlanması isteniyorsa Yayın Ücreti başvuru sırasında ödenir. Tasarım başvurusuna yayın sırasında itirazın gelmediği standart başvurular için süreçlerin yaklaşık süresi aşağıdaki tablodaki gibi olacaktır.

İnceleme Sicile kayıt Yayın Tescil Belgesi

1 ay

1 ay 6 ay 2 ay

 

Örnek bir Tasarım Tescil Belgesinin kapak sayfası aşağıda verilmiştir.

 

D) TASARIM TESCİLİ İLE ELDE ETTİĞİM HAKLAR NELERDİR?

Tasarımın kullanılması ile ilgili haklar ve yetkiler tek başına tasarım hakkı sahibinindir. Üçüncü kişiler, tasarım hakkı sahibinin izni olmadan koruma kapsamındaki tasarımın uygulandığı bir ürünü üretemez, piyasaya sunamaz, satamaz, sözleşme yapmak için icapta bulunamaz, ithal edemez, ticari amaçlı kullanamaz veya bu amaçlarla elde bulunduramaz.

Tasarım hakkının sahibi, tasarım hakkına tecavüz durumunda mahkemeden şunları talep edebilir:

a) Fiilin tasarım hakkına tecavüz olup olmadığının tesbitini,

b)Tasarımdan doğan haklara tecavüz fiillerinin durdurulması ve önlenmesi talebi,

c) Tasarım hakkına tecavüzün giderilmesi ve maddi ve manevi zararın tazmini talebi,

d) Tasarımdan doğan haklara tecavüz suretiyle üretilen veya ithal edilen ürünlere,bunların üretiminde doğrudan doğruya kullanılan araçlara el konulması talebi,

e) Mümkün olduğu taktirde,  (d) bendi uyarınca el konulan ürün ve araçlar üzerinde kendisine mülkiyet hakkı tanınması talebi. Bu durumda söz konusu ürünlerin değeri, tazminat miktarından düşülür. Bu değer, kabul edilen tazminatı aştığı zaman, tasarım belgesi sahibinin fazlayı karşı tarafa ödemesi gerekir.

f) Tasarımdan doğan haklara tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin alınması, özellikle bu maddenin (d) bendine göre el konulan ürünlerin ve araçların şekillerinin değiştirilmesi veya tasarımdan doğan haklara tecavüzün önlenmesi için, kaçınılmaz ise, imhası talebi,

g) Tasarımdan doğan haklara tecavüz eden kişi aleyhine verilen mahkeme kararının, masrafları tecavüz eden tarafından karşılanarak, ilgililere tebliğ edilmesi ve kamuya ilan yoluyla duyurulması talebi.

 E) TASARIM TESCİLİNDE KORUMA SÜRESİ KAÇ YILDIR VE BU SÜREYİ EN FAZLA KAÇ YILA KADAR UZATABİLİRİM?

Tescilli tasarımların koruma süresi başvuru tarihinden itibaren 5 yıldır. Örneğin başvuru tarihi 10 Ocak 2012 olan bir başvurunun koruma süresi 10 Ocak 2017 tarihinde sona erer.

Koruma süresi her 5 yılın sonunda yenileme ücretini Türk Patent Enstitüsüne ödemek şartıyla 25 yıla kadar uzatılabilir.

 

 F) MODA TASARIMCISI OLARAK TESCİL ETTİRMEK İSTEDİĞİM TASARIMLARIMI HANGİ FORMATTA RESİMLEMELİYİM?

 

 

 Canlı/cansız manken üzerinde

 fotoğraflayarak

 Siyah-beyaz/renkli çizim olarak

 Yatay/düşey zemin, perde vb. üzerinde

 fotoğraflayarak

 Canlı/cansız manken üzerinde

 fotoğrafladıktan sonra Photoshop vb.

 programlarla manken kısmı silinerek

 

 

CANLI/CANSIZ MANKEN ÜZERİNDE FOTOĞRAFLAMA

SİYAH BEYAZ ÇİZİM OLARAK

 

 

PERDE ÜZERİNDE FOTOĞRAFLAMA

 

 

ZEMİN ÜZERİNDE FOTOĞRAFLAMA

 

MANKEN ÜZERİNDE FOTOĞRAFLADIKTAN SONRA PHOTOSHOP VB. PROGRAMLAR İLE MANKENE AİT KISIMLARI SİLEREK

 

 


Yorum yapın

Hakkımızda

Meslek Patent Logo

Patent, marka ve tasarım tescilleri alanında hizmet vermek üzere 2007 yılında kurulan Protech Teknolji Danışmanlık Ltd. Şti. bünyesinde barındırdığı fikri mülkiyet uzmanları ile Türkiye'de yaratılan buluşlara patent tescili, ortaya çıkarılan orijinal tasarımlara endüstriyel tasarım tescili ve ürün isimleri, firma isimleri vb. işaretlerin korunması hususunda marka tescili konusunda müşterilerine titiz, profesyonel, süratli ve uygun fiyat politikalarına sadık kalarak danışmanlık hizmeti vermektedir.

Enson Tweet 'ler

İletişim

E-Bülten

Kayıt olarak bizden en son haberlere ulaşabilirsiniz.